Beste collega’s,
Tijdens de ALV van 1 juli jl. is door het VBN-Bestuur toegezegd de situatie met betrekking tot asielzoekers/statushouders in AZC’s en ontheemden uit Oekraïne verder te onderzoeken.

Inleiding #

Er is contact gezocht met het Ministerie van Justitie en Veiligheid (J&V). Gevraagd is naar het standpunt van het Ministerie van J&V, aangevuld met een aantal concrete vragen vanuit VBN. Het standpunt van het Ministerie van J&V en de vragen met de daarbij behorende antwoorden  zijn te vinden in Bijlage 1 bij deze notitie. Daaruit blijkt, dat het Ministerie mét ons van mening is dat het niet de taak van de voedselbanken is om asielzoekers en ‘ontheemden’ uit Oekraïne voedselhulp te geven. Inmiddels is duidelijk dat per 1 juli 2023 de eet- en leefgelden van  asielzoeker/ statushouders in AZC’s en ontheemden uit Oekraïne zijn geïndexeerd op basis van de NIBUD richtlijn. De geïndexeerde bedragen zijn vergeleken met de ons bekende NIBUD richtlijn- huishoudelijke uitgaven. Deze vergelijking is te vinden in Bijlage 2: Excelbestand op Voedingsbodem: Vergelijking richtlijn NIBUD – huishoudelijke uitgaven en COA leef- en eetgeld

Conclusie #

Uitgaande van de antwoorden van het Ministerie J&V (Bijlage 1) en de vergelijking (Bijlage 2) concludeert het VBN-Bestuur, dat er als gevolg van de indexering per 1 juli 2023 (Bijlage 3) geen reden is om voor asielzoekers/statushouders in AZC’s en ontheemden uit Oekraïne af te wijken
van de reguliere VBN-toelatingsprocedure. De genoemde indexering maakt dat er, net zoals bij andere groeperingen in onze samenleving, slechts bij een beperkt deel van asielzoekers/statushouders in AZC’s en ontheemden uit Oekraïne sprake zal zijn van voedselondersteuning op basis van de reguliere VBN-toelatingsprocedure.

Aanmelding #

Bovenstaande betekent dat bij de aanmelding – gelijk als bij andere aanmeldingen – gekeken wordt naar de huishoudgrootte en – samenstelling in relatie tot de hoogte van de eet- en leefgelden die conform de beschikking van het COA verstrekt worden. Bij de beoordeling dient er rekening mee te worden gehouden dat er sprake kan zijn van lagere leef- en eetgelden in het geval zij maaltijden in natura ontvangen. De maaltijden in natura tellen bij de vaststelling van de hoogte van de eet- en leefgelden mee. De tabel met weekgelden COA per 1 juli 2023: Bijlage 3 COA bedragen_weekgeld_from_july_1ste_2023 op Voedingsbodem. Of via de link: bedragen_weekgeld_from_july_1ste_2023. pdf (mycoa.nl)

Tenslotte #

Zoals afgesproken in de ALV van 1 juli jl., wordt het onderwerp statushouders opnieuw geagendeerd in de ALV van 2 september 2023 omdat de tekst van een voorstel van het bestuur niet correct was. Dan is er ook gelegenheid vragen te stellen over het onderwerp in deze Nieuwsflits.
Het spreekt voor zich dat jullie ons ook in de tussentijd hierover kunnen bereiken: Letty Broere – Bestuurslid Klanten VBN (letty.broere@voedselbankennederland.nl)

Met hartelijke groet, Leo Wijnbelt Voorzitter

(Bijlage)

Bijlage 1: De situatie met betrekking tot asielzoekers/ statushouders in AZC’s en ontheemden uit
Oekraïne – Het standpunt van het Ministerie van J&V en de vragen met de daarbij behorende
antwoorden d.d. 1 augustus 2023.

Het standpunt van het Ministerie van J&V:

“ De laatste tijd wordt een toename gezien van het aantal asielzoekers en ontheemden uit Oekraïne dat aanklopt bij de voedselbank voor hulpverlening. Dit leidt tot een ongerechtvaardigde druk op de voedselbanken. Asielzoekers en ontheemden uit Oekraïne ontvangen, net als daklozen, hulpverlening van de overheid in aanmerking komen voor dak, brood, douche en bed. Nederland sluit daarbij aan bij Europeesrechtelijke wetgeving. Daarnaast geldt dat de bedragen die asielzoekers ontvangen in de vorm van eet- en leefgeld gebaseerd zijn op Nibud normen en per 1 juli zijn geïndexeerd, waardoor zij nu boven de normen van de voedselbank komen (een alleenstaande asielzoeker krijgt sinds 1 juli 303,19 euro aan leef- en eetgeld). KanVekening daarbij is dat het kan voorkomen dat asielzoekers een lager bedrag ontvangen, maar dat is omdat zij dan alle of een deel van de maal*jden in nature krijgen en dus minder maal*jden moeten bekos*gen met het eet- en leefgeld dat zij ontvangen. Voor ontheemden uit Oekraïne geldt dat de bedragen op korte termijn zullen worden geïndexeerd. Dat maakt dat alle asielzoekers en ontheemden uit Oekraïne voldoende in hun eten kunnen voorzien. VBN: Is het ministerie van Jus**e mét VBN van mening dat het niet de taak van de voedselbanken is om asielzoekers en ‘ontheemden’ uit Oekraïne voedselhulp te geven?

J&V: Ja, dat zijn we met jullie eens.

VBN: Welke groepen asielzoekers en ontheemden zijn te onderscheiden?

J&V: Ten behoeve van de verstrekkingen zijn de volgende groepen te onderscheiden:

o Asielzoekers die a^ankelijk van het moment in procedure en verblijf op loca*e
verstrekkingen krijgen in geld of (deels in natura).
o Ontheemden uit Oekraïne die verblijven in gemeentelijke opvang
o Ontheemden die verblijven bij par*culieren.

Vraag: Zijn er per groep verschillen in de hoogte van het eet-en leefgeld dat de landelijke overheid
hanteert en zo ja wat zijn die verschillen?

J&V: Ja, die zijn er. In de bijlage een overzicht van de nieuwe bedragen voor asielzoekers per 1 juli

2023 en voor ontheemden uit Oekraïne (wordt zo snel mogelijk geïndexeerd, maar uiterlijk 1
oktober).

VBN: Zijn er per groep verschillen in de hoogte van het eet-en leefgeld dat de landelijke overheid
hanteert en zo ja wat zijn die verschillen?

J&V: Ja, die zijn er. De nieuwe bedragen voor asielzoekers per 1 juli en voor ontheemden uit Oekraïne (wordt zo snel mogelijk geïndexeerd, maar uiterlijk 1 oktober) zijn gebaseerd op de NIBUD normen en te vinden in de beschikking : bedragen_weekgeld_from_july_1ste_2023.pdf (mycoa.nl)