Info bulletin
Oktober 2025
INFO BULLETIN OPLEIDINGEN VOEDSELVEILIGHEID
Team Voedselveiligheid Versie oktober 2025
teamvoedselveiligheid@voedselbankennederland.nl Pagina 1 van 4
Voedselveiligheid is een belangrijk aspect in het werk van de voedselbanken.
Wij, alle vrijwilligers samen, zijn verantwoordelijk voor het leveren van veilig
voedsel aan onze klanten en dat we kunnen aantonen (aan onze leveranciers,
inspectiebedrijven en de NVWA) dat onze vrijwilligers basiskennis hebben op dit
gebied.
De gestelde eisen zijn vastgelegd in Infoblad 76 van de NVWA en in het
Handboek Voedselveiligheid van Voedselbanken Nederland. De naleving hiervan
wordt jaarlijks bij iedere voedselbank, RDC en locaties van de Groente &
Fruitbrigade gecontroleerd door een onafhankelijk inspectiebureau (Houwers of
Sensz).
VBN heeft een aantal opleidingen om toelichting en verdieping te geven aan de
wijze waarop de voedselveiligheid moet worden gewaarborgd. Daarnaast
organiseert de Groente & Fruitbrigade maandelijks een training die zich specifiek
richt op hoe we bij de voedselbanken kunnen zorgen voor de kwaliteit bij de
opslag en verdeling van groente en fruit.
Dit Infobulletin geeft het overzicht van de beschikbare opleidingen waarbij
verschillende doelgroepen worden onderscheiden.
Doelgroep: bestuursleden Voedselveiligheid, coördinatoren
Voedselveiligheid, hun plaatsvervangers en anderen die een specifieke
verantwoordelijkheid hebben op het gebied van voedselveiligheid
Voor deze doelgroep zijn er de volgende opleidingen:
1. Basistraining Voedselveiligheid
Na het volgen van deze ééndaagse cursus ‘Handboek Voedselveiligheid in
de praktijk’ is de deelnemer in staat het lokale beleid vorm te geven en lokale
vrijwilligers te trainen. Nevendoel van de cursus is contact maken met
collega’s van andere voedselbanken en ervaringen uitwisselen.
Deze training wordt enkele keren per jaar gegeven. De data worden
aangekondigd via de Meedeler. Aanmelden kan via
teamvoedselveiligheid@voedselbankennederland.nl
De training wordt gegeven bij het Servicecentrum van Voedselbanken
Nederland in Houten, maar dat kan, bij voldoende belangstelling, ook op een
andere locatie.
Voor coördinatoren en bestuursleden Voedselveiligheid die de cursus
“Handboek Voedselveiligheid in de praktijk” hebben gevolgd zijn er een paar
eendaagse workshops waarbij twee onderwerpen verder worden behandeld.
Team Voedselveiligheid Versie: oktober 2025
teamvoedselveiligheid@voedselbankennederland.nl Pagina 2 van 4
Bij deze workshops wordt er na de presentatie in kleine groepen verder
gesproken, zodat lokale ervaringen uitgewisseld kunnen worden.
De vrijwilligers die verantwoordelijk zijn voor de voedselveiligheid zijn
verplicht om hun kennis up-to-date te houden.
2. Workshop Temperatuurborging en Kwaliteit
De onderwerpen van deze workshop zijn:
– Temperatuurborging: Hoe kun je verantwoord de temperatuur borgen zonder
teveel te meten en te registreren? Welke ontwikkelingen zijn er met moderne
methoden om temperaturen te meten en te registreren? Met
praktijkvoorbeelden laten we zien welke opties er zijn.
– Kwaliteit in relatie tot houdbaarheid (THT/TGT): Dit geeft de coördinatoren
voedselveiligheid inzicht hoe zij lokaal kunnen omgaan met het beoordelen
van de kwaliteit. Waarom kan/mag bij het ene product de THT overschreden
worden en bij het andere product niet?
Deze training wordt enkele keren per jaar gegeven. De data hiervoor worden
aangekondigd in de Meedeler. Aanmelden kan via
teamvoedselveiligheid@voedselbankennederland.nl
De workshop wordt gegeven bij het Servicecentrum van Voedselbanken
Nederland in Houten, maar dat kan, bij voldoende belangstelling, ook op een
andere locatie.
3.Workshop Plaagdierbeheersing en Hygiëne & Schoonmaak
De deelnemers krijgen eerst een presentatie waarbij duidelijk wordt gemaakt
waarop moet worden gelet om ongedierte te weren en te bestrijden. Daarna
gaan de deelnemers in kleine groepjes door het pand van de voedselbank om
zelf op zoek te gaan naar sporen van ongedierte (vooral muizen en ratten) en
situaties die voor verbetering in aanmerking komen om ongedierte tegen te
gaan.
In het tweede onderwerp wordt dieper ingegaan op hygiëne en schoonmaken
en hoe dat goed kan worden aangepakt. Schoonmaken en bestrijding van
ongedierte zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden, maar het belang van
hygiëne en schoonmaken is natuurlijk veel breder. Ook hier wordt in kleine
groepjes met elkaar gesproken over praktijkvoorbeelden van de eigen
voedselbank gaat en hoe dat kan worden verbeterd.
Deze training wordt enkele keren per jaar gegeven. De data hiervoor worden
Team Voedselveiligheid Versie: oktober 2025
teamvoedselveiligheid@voedselbankennederland.nl Pagina 3 van 4
aangekondigd in de Meedeler. Aanmelden kan via
teamvoedselveiligheid@voedselbankennederland.nl
Omdat deze workshop ook waardevol is voor de voedselbank waar de
workshop wordt gegeven wordt deze iedere keer bij een andere voedselbank of
RDC gegeven.
Doelgroep: alle vrijwilligers bij de voedselbanken en RDC’s
Elke vrijwilliger van de Voedselbank wordt geacht ten minste kennis te nemen
van het Handboek Voedselveiligheid en de relevante instructies hierin te volgen.
Voor deze doelgroep zijn de volgende trainingen beschikbaar:
1. E-learning/on-line training
ELZI (Précon): bestaande uit drie modules. De training kost ongeveer 30
minuten tijd en bij een voldoende resultaat volgt een certificaat.
De drie modules zijn:
– Veilig voedsel bij de voedselbank (verplicht voor iedereen)
– Plaagdierenwering en -bestrijding (verplicht voor iedereen)
– Vertil je niet (optioneel – een ARBO onderwerp)
Meer info is beschikbaar in Infobulletin E-learning voedselveiligheid.
Voor vragen: stuur een e-mail naar Elzi@voedselbankennederland.nl
Wat betreft de E-learning kun je er voor kiezen om mensen die het niet
kunnen (bijv. vanwege geringe computervaardigheid) te helpen door de Elearning voor een hele groep tegelijk bij de VB te organiseren. In dat geval
krijgen de deelnemers geen persoonlijk certificaat maar zou je dat wel zelf
kunnen bijhouden. Bij de inspecties kun je dan aantonen dat de
vrijwilligers een training gevolgd hebben.
2. ‘Live’ training op locatie van de voedselbank
Presentatie/training door iemand van het team Voedselveiligheid van
VBN. Deze presentaties worden gedaan op verzoek van de voedselbank.
Daarbij kan ook worden ingegaan op specifieke onderwerpen die voor die
voedselbank van belang zijn. Tijdsduur en tijdstip in overleg.
Neem voor zo’n presentatie contact op met de regionale adviseur
voedselveiligheid of stuur een email naar
teamvoedselveiligheid@voedselbankennederland.nl
Team Voedselveiligheid Versie: oktober 2025
teamvoedselveiligheid@voedselbankennederland.nl Pagina 4 van 4
De in het Handboek vermelde verplichting is gericht op onze eigen (nieuwe)
vrijwilligers. De verplichting geldt niet voor bijzondere groepen zoals
(maatschappelijke) stagiaires, taakstraffers of personen die incidenteel/éénmalig
helpen zoals bijvoorbeeld bij de december actie. Deze groepen werken onder
toezicht of begeleiding van een vaste vrijwilliger van de voedselbank.
Kwaliteitworkshop Groente & Fruit
Onze Groente & Fruitbrigade is de op een grote leverancier van Voedselbanken
Nederland. Het doel is om iedere voedselbankklant elke week te voorzien van
verse groente & fruit. Het verwerken en distribueren van verse groente en fruit
brengt specifieke uitdagingen met zich mee. In de workshops van de Groente &
Fruitbrigade staat de vraag centraal hoe we groente en fruit in goede conditie op
het aanrecht van onze voedselbankklant krijgen. Alle vrijwilligers kunnen
meedoen met deze Workshop (optioneel).
Tijdens de workshop komen onder andere de volgende onderwerpen aan bod:
– Het waarom achter ons werk: het tegengaan van voedselverspilling en het
verbeteren van de voedselzekerheid voor mensen die het hard nodig hebben.
– De gezondheidsvoordelen van een dieet rijk aan groente en fruit, en waarom
juist onze klanten hier vaak moeilijk toegang toe hebben.
– Tijdens de dag is er verse groente en fruit aanwezig. We leren je hoe je deze
producten kunt beoordelen op kwaliteit, houdbaarheid en geschiktheid.
– Hoe we producten aantrekkelijker kunnen maken met bijvoorbeeld recepten of
kookworkshops.
– We maken samen een plan van aanpak: hoe kun jij in jouw rol bijdragen aan
een betere beschikbaarheid, verdeling en presentatie van groente en fruit binnen
de voedselbank?
Aanmelden kan via https://www.groentefruitbrigade.nl/ waar onder ‘nieuws’ de
data en locatie van de kwaliteitsworkshops vermeld worden.
Tenslotte
Alle genoemde opleidingen zijn gratis. Bij de eendaagse trainingen en workshops
is ook de lunch inbegrepen. Reiskosten zijn voor rekening van de lokale
voedselbank.