1
Impact Vrachtwagenheffing op Voedselbanken Nederland
(Kostenraming en actiepunten voor invoering per 1 juli 2026)
Update: 18 januari 2026
Samenvatting
Vanaf 1 juli 2026 voert Nederland een verplichte kilometerheffing in voor vrachtwagens boven 3.500
kg. Deze heffing treft de 178 voedselbanken, GFB-locaties en RDC’s die gebruik maken van voertuigen
in de categorieën N2 en N3. Voor een gemiddelde Euro 5 vrachtwagen die 55.000 km per jaar rijdt,
bedragen de kosten circa €10.175 per jaar. Oudere dieselvoertuigen (Euro 5) betalen aanzienlijk meer
dan schonere Euro 6 voertuigen.
Let op: Elke voedselbank moet als aparte stichting zelfstandig een contract afsluiten met een
aanbieder en een tolkastje installeren. Rijden zonder geldig tolkastje levert boetes op vanaf
€250 (tijdelijk) tot €800.
1. Wat houdt de vrachtwagenheffing in?
Hoofdpunten
• Startdatum: 1 juli 2026
• Betaalmethode: Kilometerheffing op basis van CO₂-uitstoot
• Toepassingsgebied: Snelwegen en sommige N-wegen en gemeentelijke wegen bij grotere
steden
• Verplicht voor: Alle vrachtwagens met technische maximummassa > 3.500 kg
Wat verdwijnt
• Eurovignet (niet langer nodig na 30 juni 2026)
• Motorrijtuigenbelasting wordt verlaagd naar minimumtarief
2. Welke voertuigen van voedselbanken vallen hieronder?
Voertuigcategorieën (zie kentekenbewijs code J)
N2-voertuigen: Technische maximummassa tussen 3.500 kg en 12.000 kg
• Veel Clickstart-modellen zijn als N2 geregistreerd
N3-voertuigen: Technische maximummassa > 12.000 kg
Niet heffingsplichtig (N1): Technische maximummassa ≤ 3.500 kg
• Veel BE-combinaties bij voedselbanken zijn als N1 geregistreerd
Belangrijk: Technische vs. toegestane maximummassa
De heffing wordt bepaald op basis van de technische maximummassa (code F.1 op kentekenbewijs),
niet de toegestane maximummassa (code F.2). Voertuigen die administratief zijn verlaagd naar 3.500
kg (bijvoorbeeld voor B-rijbewijs) blijven heffingsplichtig als de technische maximummassa hoger is.
Actie: Controleer via de RDW-kentekencheck of uw voertuig als N1, N2 of N3 staat geregistreerd
(code J).
2
3. Wat gaan voedselbanken betalen?
Tariefstructuur
De kosten worden bepaald door:
1. Gewicht (technische maximummassa)
2. CO₂-emissieklasse
3. Euro-emissieklasse
4. Aantal kilometers op heffingsplichtige wegen
Rekenvoorbeeld
Euro 5 vrachtwagen (18.000 – 32.000 kg)
• Tarief: €0,185 per kilometer
• Bij 55.000 km/jaar: €10.175 per jaar
Kostenvoordeel schonere voertuigen
• Zero-emissie voertuigen: circa 14 cent per km goedkoper dan Euro 6
• Euro 6 voertuigen: aanzienlijk goedkoper dan Euro 5
Bereken uw eigen tarief: Gebruik de tariefzoeker met uw kentekengegevens.
4. Het tolkastje: verplicht voor alle heffingsplichtige voertuigen
Wat is een tolkastje?
Een boordapparaat (OBU/tollbox) dat via GPS de gereden kilometers registreert en doorgeeft aan uw
dienstaanbieder.
Verplichtingen
• Elk heffingsplichtig voertuig moet een werkend tolkastje hebben
• Het tolkastje moet altijd aanstaan tijdens het rijden in Nederland
• Ook op wegen zonder heffing moet het tolkastje aan staan
• Uitzondering: geparkeerde voertuigen
Contract afsluiten met NedLinq (basisaanbieder) of andere partij:
• Verplicht om elke klant te accepteren (zowel zakelijk als particulier)
• Levert tolkastje tegen borgbedrag
• Geen extra kosten, maar ook geen extra diensten
• Tolkastje werkt alleen in Nederland
aanbieders:
• Bieden mogelijk extra diensten (buitenland, rapportages, vlootbeheer)
• Zie overzicht aanbieders
Let op: Elke voedselbank moet als aparte stichting een eigen contract afsluiten.
Zo werkt het tolkastje
1. GPS-registratie van gereden kilometers
2. Gegevens worden verstuurd naar aanbieder
3. Aanbieder berekent heffing op basis van emissieklasse en gewicht
4. U ontvangt maandelijks/periodiek een factuur
5. Aanbieder draagt inkomsten af aan de overheid
3
5. Handhaving en boetes
Controle
De overheid controleert via:
• Vaste camera’s boven wegen
• Verplaatsbare meetapparatuur
• Inspecteurs langs de weg
Boetes (tijdelijk verlaagd tot 1 januari 2027)
Overtreding Standaard boete Tijdelijk (tot 01-01-2027)
Geen contract met aanbieder €800 €400
Tolkastje staat uit €500 €250
Tolkastje werkt niet (goed) €500 €250
Tolkastje van ander voertuig €500 €250
Belangrijk: Binnen 24 uur maximaal één boete, namelijk voor de zwaarste overtreding.
6. Risico: Verhoogde pakkans bij overbelading
Waarschuwing voor onbedoelde gevolgen
De invoering van de vrachtwagenheffing brengt een verhoogd risico met zich mee voor
voedselbanken die met overbeladen voertuigen rijden. Hoewel het tolkastjesysteem zelf
geen gewicht meet, zorgt de heffing wel voor meer handhaving en controles op de weg.
7. Conclusie en actiepunten
Financiële impact
De invoering van de vrachtwagenheffing betekent een aanzienlijke kostenpost voor voedselbanken in
Nederland. Met circa 178 afzonderlijke locaties met heffingsplichtige voertuigen en een geschat tarief
van €0,15-0,20 per kilometer voor veelvoorkomende Euro 5 en Euro 6 voertuigen, loopt de totale
kostenpost voor het netwerk naar verwachting in de tonnen per jaar.
Actiepunten voor lokale voedselbanken (vóór 1 juli 2026)
Stap 1: Controleer uw voertuigen (februari-maart 2026)
• Check via RDW-kentekencheck of uw voertuigen N2/N3 zijn (code J)
• Bepaal de emissieklasse (code V7 bij Motor & Milieu → Uitstoot)
• Noteer de technische maximummassa (code F.1)
Stap 2: Bereken de verwachte kosten (maart-april 2026)
• Schat uw jaarkilometrage op heffingsplichtige wegen
• Gebruik de tariefzoeker voor uw specifieke tarief en pas uw begroting 2026-2027 aan
Stap 3: Sluit een contract af (april-juni 2026)
• Vergelijk aanbieders (NedLinq of alternatief) en Sluit vóór 1 juli 2026 een contract af
• Bestel tijdig een tolkastje (rekening houden met levertijd)
Stap 4: Installeer en activeer het tolkastje (juni 2026)
• Laat het tolkastje installeren volgens de instructies en Test of het correct werkt
4
• Zorg dat chauffeurs/vrijwilligers weten dat het altijd aan moet staan
Stap 5: Informeer uw chauffeurs
• Leg uit wat de vrachtwagenheffing inhoudt
• Instrueer dat het tolkastje verplicht aanwezig en aan moet zijn
• Waarschuw voor boetes bij niet-naleving (€250-€800)
Slotopmerkingen
De vrachtwagenheffing is een feit. Voor voedselbanken betekent dit vanaf 1 juli 2026 een
structurele kostenstijging zonder dat daar extra inkomsten tegenover staan. Tijdige
voorbereiding is essentieel om boetes te voorkomen en de impact op de begroting
beheerbaar te houden.
Extra aandachtspunt: De intensievere verkeershandhaving die gepaard gaat met de heffing
vergroot ook het risico dat overbelading van voertuigen wordt geconstateerd.
Voedselbanken moeten zich bewust zijn dat de pakkans hiervoor toeneemt. Correcte
belading is niet alleen wettelijk verplicht, maar ook essentieel voor verkeersveiligheid en
bescherming tegen (forse) boetes.
5
Voertuigcategorie (kentekenbewijs code J)
• N1: tot 3.500 kg technische maximummassa
• N2: 3.500 tot 12.000 kg technische maximummassa
• N3: boven 12.000 kg technische maximummassa
• Verandert niet na administratieve verlaging
Technische maximummassa (code F.1)
• Maximale massa waarvoor het voertuig is gebouwd volgens de fabrikant
• Bepalend voor vrachtwagenheffing
• Verandert niet na administratieve aanpassing
Toegestane maximummassa (code F.2)
• Wettelijk toegestane maximum massa
• Kan administratief verlaagd worden (bijv. voor B-rijbewijs)
• Niet bepalend voor vrachtwagenheffing
Tolkastje/OBU/Tollbox
• Verplicht boordapparaat voor registratie gereden kilometers
• Werkt via GPS/satelliet
• Moet altijd aan staan tijdens rijden
Emissieklasse
• Euro-norm (Euro 5, Euro 6, etc.) voor uitstoot
• Te vinden via RDW-kentekencheck code V7
• Bepalend voor tarief per kilometer
Nuttige links
• Vrachtwagenheffing.nl – Officiële overheidssite
• RDW Kentekencheck – Controleer voertuigcategorie en emissieklasse
• Tariefzoeker – Bereken uw tarief
• Aanbieders tolkastjes – Overzicht dienstaanbieders
• NedLinq – Basisaanbieder tolkastjes
Deze notitie is opgesteld op basis van informatie beschikbaar per januari 2026. Houd de officiële
overheidskanalen in de gaten voor eventuele wijzigingen of aanvullingen.