Voorwoord
Naar aanleiding van de gepresenteerde miljoenennota op Prinsjesdag delen wij graag onze verwachtingen voor de komende periode. Hoewel het kabinet maatregelen aankondigt om armoede te bestrijden en lage inkomens te ondersteunen, zullen we moeten afwachten wat dit in de praktijk gaat betekenen …
De stijgende kosten van levensonderhoud, zoals inflatie en hogere rekeningen, zorgen ervoor dat nog steeds mensen afhankelijk blijven van hulp. Ondanks de extra overheids- steun, waaronder hoger minimumloon en stijging van het kind gebonden budget, zien we groepen in de samenleving die het steeds lastiger krijgen om de eindjes aan elkaar te knopen.
Voedselbanken hebben een plek in genomen in de samenleving die haast niet meer weg te denken is, hoe zorgelijk is dat? Toch staan we elke dag klaar om te helpen waar nodig is, zonder onderscheid van persoon! Als iemand voedselhulp nodig heeft dan is hij bij ons welkom, we staan direct klaar om een tas met goed en gezond voedsel mee te geven.
Natuurlijk gaan we in gesprek, maar dat eerste gebaar van direct hulp geven is o zo belangrijk. Daarom is het ook noodzakelijk om iedereen te bereiken die onze hulp kan gebruiken. Het congres dat we organiseren op 15 oktober is de start van het proces om hier nog veel meer vorm en inhoud aan te geven. Dat zien we als onze opdracht en we nodigen jullie dan ook van harte uit om dit met ons mee te doen….”Wees Welkom”
Henk Staghouwer, Voorzitter Voedselbanken Nederland
Feestelijke opening ‘State-of-the-art Zonnepanelen’
Op 15 augustus is er een feestelijke samenkomst geweest om de realisatie van 248 zonnepanelen op het dak van het distributiecentrum in Amsterdam te vieren! De panelen werden formeel overgedragen van de installateur aan de Voedselbank Amsterdam. Hiermee wordt een significante reductie van de kosten voor energie en daarmee operationele kosten bereikt.
De voorbereidingen hebben lang geduurd omdat het dak van de loods niet berekend was op de zware last (onder alle weersom- standigheden) van zoveel zonnepanelen. Door gebruik te maken van een geavanceer- de constructie van Rable uit Delft, die de krachten van de panelen afwikkelt op de steunpilaren van het gebouw, kon de installatie wel gerealiseerd worden. Voorwaarde hierbij was ook dat er alleen gebruik gemaakt kon worden van lichte panelen. De enige lichtgewicht (ongeveer de helft van wat nu gangbaar is) panelen die in aanmer- king kwamen zijn die van Solarge in Weert. Solarge is bovendien de enige producent ter wereld die volledig circulaire, low carbon panelen levert. Als installateur heeft YellowNRG uit Katwijk alle componenten geïnstalleerd en aangesloten op de elektrische installatie. Bij de opening van de fabriek heeft Voedselbank Amsterdam uit handen van toenmalig minister Jetten voor Klimaat en Energie de eerste 10 panelen overhandigd gekregen. De overige panelen zijn door betrokken donateurs gefinancierd. Op 15 augustus zijn alle partijen bijeen- gekomen om de realisatie te vieren. Al met al een State-of-the-art installatie waar Voedselbank Amsterdam heel lang plezier van zal hebben. 2 MEEdeler – Jaargang 12, nr. 9, september 2024 IN MEMORIAM ULFERT JAN MOLENHUIS Op donderdag 8 augustus 2024 is ons oud bestuurslid en oud-voorzitter Ulfert Jan Molenhuis op 76 jarige leeftijd overleden. Van 2011-2020 was hij bestuurslid en voorzitter van de Voedselbank Groningen en het Regionaal Distributiecentrum Groningen. Ulfert heeft de Voedselbank opgezet tot een organisatie zoals het nu nog steeds is, waarvoor we hem veel dank zijn verschuldigd. “Ulfert heeft jarenlang een belangrijke rol gespeeld als voorzitter van de Voedsel- bank Groningen en de regio. Hij was een toegewijd leider die zijn verantwoordelijk- heden met passie en integriteit vervulde. Enkele jaren geleden heeft hij zijn functie als voorzitter overgedragen, waarna hij zijn talenten en toewijding inzette als relatiebeheerder voor Voedselbanken Nederland, specifiek voor de drie noorde- lijke provincies. In deze rol bleef hij zijn onuitputtelijke inzet en betrokkenheid tonen. Ulfert stond voor iedereen altijd klaar met raad en daad. Zijn adviezen kwamen vaak gevraagd, maar ook ongevraagd, en werden altijd gegeven met groot respect voor iedereen om hem heen. Zijn empathie en wijsheid maakten hem tot een zeer geliefde collega.” (Woorden namens Henk Staghouwer, Voedselban- ken Nederland) Op vrijdag 16 augustus 2024 hebben we in een afscheidsdienst in de Nieuwe Kerk in Groningen afscheid genomen van Ulfert. Met ongeveer 300 aanwezigen was het een waardig afscheid waarna Ulfert in besloten kring is begraven. We wensen Sieta, kinderen en kleinkinde- ren heel veel sterkte met dit grote verlies. Bestuur en bedrijfsleiding Voedselbank Groningen Merknaam ‘Voedselbankwinkel’ gedeponeerd Met dank aan onze vormgever Walter Luykenaar is dit merk gedeponeerd om ons te beschermen tegen inbreuken: Deponering geeft bescherming. Alleen bij VBN aangesloten (kandidaat-)leden mogen nu dit merk gebruiken in hun uitingen bijvoorbeeld op vlaggen en banners, maar ook op de winkels zelf. Er is uitdrukkelijk voor gekozen om de aanduiding “.NL” niet er aan toe te voegen, omdat het een aanduiding van een activiteit is en niet van een op de website te vinden adres. Gezien alle verplichtingen die verbon- den zijn aan het hebben en onderhouden van de voedselbankwebsite zou dat het allemaal wel iets té ingewikkeld maken. Een link van de Voedselbankwinkel als zoekterm naar de officiële site van de Voedselbank zou eventueel wel kunnen. Vanzelfsprekend is ons algemene merk: ook al lang gedeponeerd. Mocht er inbreuk worden gemaakt op onze merken, meld dat dan op welkom@voedselbankennederland.nl en VBN gaat kijken hoe in te grijpen. VOEDSELBANKWINKEL Voedingsbodem Voedingsbodem is de plek waar elke voedselbank informatie kan vinden die helpt om je werk als voedselbank zo goed mogelijk te kunnen doen. Je vindt er alles over voedselveiligheid, beleid ten aanzien van VOG’s, overzicht verzekeringen, alle MEEdelers van de laatste jaren etc. Per eind augustus telt Voedingbodem zo’n 950 accounts. Dat aantal is redelijk stabiel. Nieuwe vrijwilligers weten Voedingsbodem te vinden, tegelijkertijd schonen we af en toe het accountbestand op omdat er ook vrijwilligers afscheid nemen. We stellen daarnaast vast dat zo goed als alle voedselbanken één of meerdere accounts hebben. Bijna alle voedselbanken zijn inmiddels ook met een mailadres gekoppeld aan hun domeinnaam. De paar voedselban- ken die naar ons idee nog geen account hadden, benaderen we om dat te checken en hen evt. te ondersteunen om wel gebruik t e maken van alle informatie op Voedings- bodem. Op Voedingsbodem staan per 10 september 468 documenten, op de startpagina vind je altijd de laatste tien nieuwe aanwinsten. En via de startpagina kom je meteen bij alle informatie over de drie bestaande bestem- mingsreserves. De chatfunctie telt 165 deelnemers, daar vindt vooral uitwisseling plaats over de toepassing en consequenties van afgesproken toekenningscriteria. Iedereen die op Voedingsbodem inlogt, kan zich aanmelden voor deze chatfunctie. Heb je suggesties of vragen over Voedings- bodem: voedingsbodem@voedselbankennederland.nl Meest geraadpleegde documenten in augustus 2024: MEEdeler – Jaargang 12, nr. 9, september 2024 3 Dat is het onderwerp van een workshop in Mijdrecht. Je gaat in een klein groepje door het pand van de voed- selbank om zelf op zoek te gaan naar sporen van ongedierte (vooral muizen en ratten) en situaties die voor verbetering in aanmerking komen om ongedierte tegen te gaan. Schoonmaken en bestrijding van onge- dierte zijn onlosmakelijk met elkaar verbon- den, maar het belang van hygiëne en schoonmaken is natuurlijk veel breder. Ook hier wordt in kleine groepjes met elkaar gesproken over hoe e.e.a. bij de eigen voedselbank gaat en hoe dat kan worden verbeterd. De workshop staat gepland voor maandag 28 oktober 2024 van 10:30 uur tot 15:30 in Mijdrecht. Geef je bijtijds op, want vol = vol. Aanmelden bij teamvoedselveiligheid@ voedselbankennederland.nl Het borgen van de tempera- tuur. Hoe kan je verantwoord de temperatuur borgen zonder teveel te meten en registre- ren? Met praktijkvoorbeelden laten we zien hoe dat kan. Naast de gebruikelijke werkwijze om met een thermometer handmatig de temperatuur te meten wordt aandacht gegeven aan meer geavanceerde methoden met continu registratie van temperaturen. Kwaliteit in relatie tot THT/TGT. Dit geeft de deelnemers inzicht hoe zij lokaal kunnen omgaan met het beoordelen van de kwaliteit. Waarom kan bij het ene product de THT overschreden worden en bij het andere product niet? De deelnemer leert om de bekende tabel in infoblad 76 te interpreteren en toe te passen voor producten die niet in de tabel van de NVWA staan. Tijdens deze workshop zullen de deelnemers zelf met producten aan de slag gaan en een oordeel geven over de houdbaarheid. Workshop Temperatuurborging en Kwaliteit: 17 oktober 2024 Deze workshop staat gepland voor donder- dag 17 oktober 2024 van 10:30 uur tot 15:30 op het Service centrum te Houten. Geef je snel op, want vol = vol. Aanmelden bij teamvoedselveiligheid@voedselbankennederland.nl Hoe voorkom je muizenoverlast? DE-Waardepunten actie 2024 Ook dit jaar worden er Douwe Egberts waardepunten ingezameld voor de voedselbanken, zoals ieder jaar in de maand december. Dit is alweer de dertiende editie van de DE-actie. Na het grote succes van de actie in 2023 met maar liefst 178.000 pakken koffie zijn we heel benieuwd wat 2024 gaat brengen. Inmiddels hebben zich al 110 voedselbanken aangemeld. Het streven is dat alle Voedselbanken meedoen. Een kopje koffie is voor ons zo gewoon, maar voor onze klanten een luxeproduct. Doe je ook mee? Laat het dan weten en ontvang het draaiboek 2024. Inzamel- dozen bestellen kan tot uiterlijk 30 september 2024. Dus wees er snel bij. Heb je hulp nodig of zijn er vragen, stuur dan onder vermelding van je voedsel- bank, een contactpersoon en telefoon- nummer een email naar: DE-actie@voedselbankennederland.nl. Er wordt dan binnen 24 uur contact met je opgenomen. 4 MEEdeler – Jaargang 12, nr. 9, september 2024 Colofon Deze nieuwsbrief is een uitgave van Voedselbanken Nederland. Redactie: Mireille Derks, Mariske van Tol Vormgeving: Walter Luykenaar Met dank aan: bestuursleden Voedsel- banken Nederland en vele andere vrijwilligers bij de voedselbanken. © Vereniging Voedselbanken Nederland Meidoornkade 19, 3992 AG Houten E-mail: welkom@voedselbankennederland.nl www.voedselbankennederland.nl voedingsbodem@voedselbankennederland.nl Overname van artikelen in andere publicaties is toegestaan. Vermelding van Nieuwsbrief Voedselbanken Nederland als bron wordt daarbij op prijs gesteld. Kalender Groente & Fruitbrigade organiseert ZUID NEDERLAND: Woensdag 25 september kwaliteitsworkshops 9.30-15.00 uur bij RDC Tilburg NOORD NEDERLAND: Woensdag 19 juni 9.30-15.00 uur bij RDC Groningen Inspiratiesessie voor voedselverwervers 25 september, Houten Workshop beheersen en bestrijden van plaagdieren 1 5 oktober 2024 in Mijdrecht (Voedselbank De Ronde Venen). Congres ‘Een Vuist tegen voedselarmoede’ 15 oktober, Jaarbeurs, Utrecht Workshop Temperatuurborging en Kwaliteit 17 oktober 2024, Servicecentrum te Houten Workshop Muizenoverlast 28 oktober 2024, Mijdrecht Drie jaar relatiebeheerders Sinds 2021 kent Voedselbanken Nederland (VBN) relatiebeheerders. Met de coronacrisis als aanleiding zocht VBN naar een manier om alle voedsel- banken te ondersteunen en te zorgen voor onderlinge kennisdeling en uitwisseling. In juni 2021 startten de eerste relatiebeheer- ders, in de loop van 2022 hadden we een team van acht relatiebeheerders, verspreid over het land. Daar waar een relatiebeheerder actief is, heeft hij/zij met elke voedselbank minimaal één keer per jaar contact. De meeste tijd en energie steken we in het ondersteunen van nieuwe voedselbanken, in het ondersteunen bij wisseling van bestuur, herhuisvesting of de overstap naar een keuzeconcept en het attenderen op vereni- gingsinitiatieven en -middelen. In haar vergadering van augustus 2024 heeft het bestuur de toegevoegde waarde van de relatiebeheerders onderschreven. De eerste uitdaging op dit moment is om het team weer compleet te krijgen, de afgelopen periode zijn een aantal teamleden om uiteenlopende redenen gestopt. Op Voedingsbodem onder Bestuur staat de huidige verdeling en bezetting over de 178 voedselbanken. Op 8 augustus overleed geheel onverwachts Ulfert Molenhuis. Ulfert heeft zich in de loop der jaren op allerlei manieren verbonden aan ons werk, hij heeft voor heel veel mensen het verschil gemaakt. Vorig jaar verscheen het boek ‘Mens en medemens’ over zijn leven. Zijn laatste functie in onze sector was die van relatiebeheerder. Tijdens zijn afscheidsbijeen- komst kwam met enige regelmaat zijn lijfspreuk ter sprake: ‘Ergert u niet, verwon- dert u slechts’. (zie het In memoriam op pagina 2) Nieuwe relatiebeheerder Arnhem: Lotte Melenhorst Lotte is geboren in 1988, ze is gehuwd, heeft een dochter van 4 en woont in Doorwerth. Haar betaalde baan is bij Natuurmonumenten als Boswachter Strategie. Lotte zelf zegt over haar motivatie: ‘Ik wil graag een steentje bijdragen aan het waardevolle werk van de voedselbanken. Het is wat mij betreft ongelofelijk dat er in Nederland zoveel mensen in armoede leven, en ik wil graag helpen te zorgen dat zoveel mogelijk mensen toegang hebben tot (gezond) voedsel. Als geboren en getogen Arnhemse, met een warm hart voor Gelderland en met dagelijks werk in Amersfoort, ga ik met veel enthousi- asme aan de slag als relatiebeheerder in deze regio!’. Uit de praktijk ‘Voor mij als startend voorzitter van VB Alkmaar en nieuw in deze sector was het prettig dat Gijs Overbeek, relatiebeheerder, kort na mijn aantreden contact met mij zocht. Hij wees me desgevraagd op belangrijke documenten en gaf me tips waardoor ik snel bij zinvolle informatie kwam. Dat hielp me mijn weg te vinden en het scheelt tijd. Gijs belt zo’n beetje elk kwartaal om te vragen hoe ’t gaat. Dat biedt mij de gelegenheid over bepaalde punten met hem te sparren, dat verruimt de blik. Inmiddels hebben wij een heel nieuw bestuur, we zien de waarde van samenwerking en willen graag leren van wat anderen al ontwikkeld hebben. Zo stuurde Gijs me van de week informatie over de stratenaanpak van Leerdam. Interessant. Hij heeft ook zo zijn netwerk en dat levert namen en 06-nummers op. Handig. De contacten met Gijs maken het een stuk makkelijker om een goede verbinding met de vereniging te houden.’ Willem van Eijk, voorzitter VB Alkmaar Gezocht: teamleden We zoeken relatiebeheerders voor de regio’s Brabant/Zeeland, Rotterdam, Drenthe/ Overijssel, Groningen en Friesland. Centraal in het profiel staat dat je een klankbord bent, dat je voedselbanken ondersteunt waar nodig en gewenst en dat je de gids bent naar beschikbare kennis en expertise binnen de vereniging. Een verleden in de voedselbankwereld is een pré, maar geen voorwaarde. Wil je meer weten, kijk op www.werkenbijvoedselbanken.nl of neem contact op met Frank van der Hulst, coördinator van dit team, via frank.van.der.hulst@voedselbankennederland.nl of 06-133 24 204.